Wonen in de Plantage (Samuel Henri Englander)

Wonen naast De Burcht!

Verteller: IMG_1170.jpg Frits Slicht
Auteur: IMG_1170.jpg Frits Slicht
Prentbriefkaart van het gebouw van de Algemene Nederlandse Diamantbewerkers Bond (ANDB) aan de Plantage Franschelaan in Amsterdam, ca. 1903. collectie Jaap van Velzen; voor informatie: Joods Historisch Museum

Prentbriefkaart van het gebouw van de Algemene Nederlandse Diamantbewerkers Bond (ANDB) aan de Plantage Franschelaan in Amsterdam, ca. 1903. collectie Jaap van Velzen; voor informatie: Joods Historisch Museum

Jeugdjaren in de Plantage

Sam is geboren op 26 september 1896 in de Plantage Franschelaan (nu: Henri Polaklaan) op nummer 7. Sam is overigens vernoemd naar zijn eerder overleden broertje Samuel in 1884 (21 maanden oud). Tot 29 april 1905 woont het gezin ze in de Plantage Franschelaan (op twee adressen).

Geboorteakte Samuel H. Englander

Geboorteakte Samuel H. Englander

Daarmee heeft Sam in ieder geval nog een bijzondere gebeurtenis kunnen bijwonen. In mei 1900 is ‘De Burcht’, het bondsgebouw van de ANDB, klaar. Op nummer 9 van de Plantage Franschelaan zullen voortaan onder andere de belangrijke vergaderingen van de ANDB worden gehouden. Daarmee zijn het gezin Englander en het bondsgebouw buren van elkaar. Buren met geluidsoverlast, geluidsoverlast van de bouwwerkzaamheden. Mogelijk heeft vader Nathan dat voor lief genomen, hij was tenslotte al vroeg lid van de ANDB. Het zal hem misschien wel van trots hebben vervuld dat ‘zijn vakbond’ bij hem in de straat zo’n indrukwekkend pand gaat neerzetten. En indrukwekkend is de Burcht ook zeker geworden. 

In mei 1900 is het feest voor alle leden van de ANDB en dus ook voor vader Nathan. De krant Het Volk wijdt een mooi artikel aan de Burcht. Hieronder een fragment:      

“Een burgt van den arbeid!

Zwaar op elkander getast liggen de roode reuzenmoppen, waaruit de vesting is opgebouwd. Men ziet het ze aan: ze zijn voor de eeuwigheid; ze getuigen van onwrikbare, harde kracht, van vasthoudendheid en ernst ' En boven, hoog boven is de burgt gekroond met kanteelen, waarvan de geduchte vormen verborgen zijn achter sierlijke uitschulpingen. Symbool van eenheid rijst de toren daaruit, vierkantgeweldig boven den ingang. In den toren de lichtende briljant, het blijde licht van den vereenigden arbeid uitstralend boven de bekrompen huizen der stad. Gastvrij is voor hen die komen als vrienden het gebouw van den Algemeenen Nederlandschen Diamantbewerkersbond. Ziet, de poort is als een trechter, die de menigten verzwelgt Breed is de trap die ertoe opleidt, breed met rustige steenen wachters ernaast.”

Bron: Het Volk: dagblad voor de arbeiderspartij van 28-05-1900

Henri Polaklaan (voormalige Plantage Franselaan) tijdens een internationaal socialistisch congres. Uitgave Brochurenhandel S.D.A.P. Amsterdam (ca. 1904). Bron: Beedlbank SAA.

Henri Polaklaan (voormalige Plantage Franselaan) tijdens een internationaal socialistisch congres. Uitgave Brochurenhandel S.D.A.P. Amsterdam (ca. 1904). Bron: Beedlbank SAA.

Op praktisch hetzelfde adres, maar dan wel achter De Burcht, stond een grote schouwburg, de Plantage Schouwburg. Over deze schouwburg heb ik (Frits Slicht) een lang verhaal geschreven, ga naar: De Plantage Schouwburg, een vergeten geschiedenis van een bijna vergeten Plantage Schouwburg OP bovenstaande afbeelding is rechts nog net het poortje naar de Schouwburg te zien! In 1902 verhuist het gezin van nummer 7 naar nummer 35a. Hangt dit samen met de opening van de Burcht?

Terug naar de inhoudsopgave

All rights reserved

75 keer bekeken